| WERNISAŻ | ANONSE | JUBILEUSZ | PUBLIKACJE | INNE WYSTAWY |
|
INFORMACJA O WYSTAWIE Tematem wystawy są: CERKWIE ROZTOCZA WSCHODNIEGO, GRZĘDY SOKALSKIEJ, PŁASKOWYŻU TARNOGRODZKIEGO Wystawa prezentowana była w "Galerii Po Schodach", Młodzieżowego Domu Kultury Nr 2, w Lublinie, przy ul. Bernardyńskiej 14a, http://www.mdk2.lublin.pl/ Prezentacja wystawy odbywała się w ramach obchodów 70 lecia lubelskiej fotografii a rozpoczęła się w dniu 25 marca 2006, i trwała do 8 maja. Wernisaż odbył się w środę 29 marca. IDEA WYSTAWY Obiekty sakralne pokazane na fotografiach położone są w południowo-wschodniej Polsce na terenie dwu województw: Lubelskiego oraz Podkarpackiego. Obszar ten stanowił północną granicę Grekokatolickiej Diecezji Przemyskiej istniejącej w latach 1692 do 1946. Na 85 fotografiach przedstawiam obiekty z 33 miejscowości, głównie z tras turystycznych: Szlakami Architektury Drewnianej, a także cerkwie położone wzdłuż granicy z Ukrainą w okolicach Dołhobyczowa.Oprócz cerkwi drewnianych na zdjęciach pokazane są niektóre cerkwie murowane znajdujące się w pobliżu wymienionych tras. Część cerkwi leży bezpośrednio w granicach Roztocza, inne na terenach sąsiadujących z Roztoczem. Zbiór zdjęć pokazanych na wystawie jest zapisem wypraw turystyczno - krajoznawczych autora. Rys historii: Przed II wojną światową na terenie grekokatolickiej diecezji przemyskiej istniało ok. 650 cerkwi. Niemal wszystkie przetrwały działania wojenne, a potem walki z UPA. Niszczenie cerkwi rozpoczęło się podczas wysiedleń ludności ukraińskiej. Gdy ta nie chciała opuszczać rodzinnej wsi, Wojsko Polskie podpalało zabudowę wraz z cerkwią. Zakrojoną na szeroką skalę akcję rozbiórek cerkwi przeprowadzono w latach 1955-56. Zniszczono wtedy około 300 cerkwi nie prowadząc żadnej inwentaryzacji, a nierzadko rozbierano świątynie pochodzące z XVI czy XVII wieku. W latach 1957-89 ubyło znów około 50 cerkwi. Były to najczęściej świątynie nie użytkowane i pozbawione opieki lub użytkowane jako magazyny (zwykle przez PGR-y) aż do śmierci technicznej. Znakomita większość cerkwi, które istnieją, ocalały dzięki temu, że przejął je Kościół Rzymskokatolicki, bowiem po roku 1946 Kościół Grekokatolicki został w Polsce zdelegalizowany. Grekokatolicy mogli upomnieć się o swoje świątynie dopiero po 1989r. Obecnie 36 cerkwi znajduje się w ich rękach. Ponadto 25 cerkwi użytkowanych jest przez wyznawców prawosławia. Niestety nadal 38 cerkwi nie jest użytkowanych w celach kultowych i niszczeje, a 8 znajduje się w ruinie. Dane na podstawie: "Zabytkowe Cerkwie Południowo-Wschodniej Polski" Wydawnictwo Kryciński, Warszawa 2003 ANONSE 
JUBILEUSZ
WERNISAŻ
|